Điều trị ung thư gây ra tácđộng bất lợi nhiều hơn đến vấn đề dinh dưỡng cho cơ thể người bệnh. Do đó, chếđộ dinh dưỡng có vai trò rất lớn để góp phần giảm thiểu được những tác dụng bấtlợi do tiến trình điều trị.

Quá trình điều trị ung thưkhiến người bệnh chán ăn, hoặc do người bệnh ăn quá ít đạm, quá ít năng lượngkhiến cơ thể mệt mỏi, không đủ sức đề kháng chống lại nhiễm trùng cũng nhưkhông chịu nổi liệu pháp điều trị ung thư.

Khi có chế độ dinh dưỡng hợp lývà đầy đủ chất, những bất lợi trên sẽ được giảm thêm. Tuy nhiên, nhu cầu dinhdưỡng ở mỗi người bệnh khác nhau, hơn nữa khẩu vị của từng người cũng khác nhaunên chế độ ăn không thể giống nhau.

Dinh dưỡng trong điều trị bệnh ung thư 1

Với người chứng biếng ăn: đểcó thể giúp người bệnh giảm bớt chán ăn, ngoài việc đảm bảo chế độ ăn giàu nănglượng, giàu đạm, bơ, sữa bột, mật ong, cần chia nhỏ nhiều bữa trong ngày thayvì chỉ ăn 3 bữa. Luôn có sẵn những thức ăn, thực phẩm hợp khẩu vị người bệnh cóthể ăn ngay khi cảm thấy muốn ăn. Đảm bảo đầy đủ nước uống như canh, sữa, nướcép trái cây, thức xay nhuyễn… Cần tạo hương vị thơm ngon hấp dẫn trong thựcphẩm để kích thích sự thèm ăn.

Với chứng đắng miệng: điềunày có thể xảy ra trong suốt thời gian bệnh và điều trị, nó làm cho người bệnhcó cảm giác đắng hoặc có mùi tanh, nhất là với các loại thịt hoặc những thựcphẩm có hàm lượng đạm cao. Tuy nhiên đắng miệng thường chỉ xảy ra ở giai đoạnđiều trị và nó sẽ biến mất sau khi chấm dứt điều trị.

Để giảm thiểu được tình trạngđắng miệng trong giai đoạn điều trị, người bệnh cần súc miệng với nước sạchtrước khi ăn, có thể ăn những loại trái cây vị chua như: cam, quít, bưởi… đểkích thích vị giác, loại bỏ vị đắng của miệng. Người bệnh chia nhiều bữa ăntrong ngày, chọn thức ăn khoái khẩu, nếu bị tanh vì thịt thì có thể dùng đạmthực vật như đậu hũ chẳng hạn.

Với chứng khô miệng: ngườibệnh đang trị liệu bằng hóa trị liệu hoặc xạ trị liệu ở vùng đầu, cổ… Thường bịgiảm tiết nước bọt từ đó dẫn đến khô miệng và người bệnh rất khó chịu. Khi đó,người bệnh rất khó nhai và khó nuốt thức ăn… Vì thế, cần xay nhuyễn hoặc chếbiến thành thức ăn dạng lỏng như nước súp, nước thịt… uống nhiều nước theotừng ngụm để giúp nuốt dễ dàng hơn, có thể sử dụng một số thức ăn đồ uống có vịchua nhưng không nên áp dụng đối với người bệnh có vết thương ở vùng hầu họngnhằm giúp tăng tiết nước bọt; súc miệng tối thiểu 4 lần/ngày. Tránh các thức ănđồ uống có chứa nhiều chất ngọt, tránh súc miệng bằng những dung dịch có chứacồn.

Với chứng buồn nôn và nôn:đây là biểu hiện làm cho người bệnh rất sợ nên không dám ăn vì sợ mỗi lần ănvào lại khó chịu do buồn nôn hay nôn. Để giúp người bệnh thực hiện tốt việc ănuống và đảm bảo đầy đủ chất dinh dưỡng trong quá trình điều trị cần tránh những thức ăn dầu mỡ, cay nồng, nặngmùi, tránh ăn uống những thức ăn nặng mùi trong phòng kín. Tránh uống nướctrong khi ăn, chia bữa ăn chính thành nhiều bữa ăn nhỏ trong ngày. Nên ăn trướckhi đói vì cơn đói làm tăng cảm giác buồn nôn mạnh hơn. Nên ngồi hoặc nằm tưthế nửa nằm nửa ngồi sau khi ăn khoảng 1 tiếng.

Với chứng táo bón: đây là mộtvấn đề rất thường thấy ở bệnh nhân ung thư và nhất là ở người bệnh đang trongquá trình điều trị. Gọi là táo bón khi 1 tuần người bệnh đi đại tiện ít hơn 3lần, phân rất khô và cứng. Táo bón ở người bệnh ung thư có thể là do thiếu nướchoặc thiếu nhiều chất xơ trong chế độ ăn, thiếu hoạt động thể lực, những tácđộng bởi liệu pháp điều trị. Để giúp người bệnh có thể giúp ngăn ngừa táo bón,cần ăn chế độ ăn nhiều chất xơ và uống nhiều nước, mỗi ngày uống khoảng 1 – 2lít nước, ngoài ra cần uống thêm nước ép các loại rau, củ, quả, nước chanh,trà… và nên vận động thường xuyên.

BS. HỒ VĂN CƯNG